Ant

นักวิทย์พบความลับของความสัมพันธ์หนอนผีเสื้อ-มด... ที่แท้มดโดนหลอกเป็นทาส

By: terminus
Writer
on Sun, 09/08/2015 - 03:37

หนอนผีเสื้อในวงศ์ Lycaenidae หลายชนิดมีความสัมพันธ์กับมดอย่างแนบชิด บางชนิดจะสร้างกลิ่นหลอกให้มดคิดว่าเป็นพวกเดียวกันและขนมันกลับรัง พอเข้าไปอยู่ในรังมด หนอนผีเสื้อก็จะทำตัวเป็นปรสิตสังคม หลอกให้มดงานเอาอาหารมาป้อนมัน บางชนิดก็อุกอาจถึงขั้นจับตัวอ่อนมดกินเป็นอาหารเวลาที่มดเผลอด้วย แต่หนอน Lycaenidae บางชนิดก็มีความสัมพันธ์กับมดในลักษณะของการพึ่งพาอาศัยกัน (mutualism) นั่นคือ ตัวหนอนจะหลั่งน้ำหวานออกมาจากต่อมบนลำตัวเพื่อแลกกับความคุ้มครองของมด มดจะตอบแทนโดยการปกป้องหนอนผีเสื้อจากแมลงตัวห้ำและตัวเบียน

มดตัวน้อยสยบมดคันไฟด้วยเคล็ดวิชา "พิษต้านพิษ"

By: terminus
Writer
on Fri, 14/02/2014 - 16:36

มดคันไฟแดงต่างถิ่น (Red imported fire ant, Solenopsis invicta) เป็นสัตว์ต่างถิ่นที่สร้างปัญหาอย่างมากในหลายประเทศทั่วโลก โดยเฉพาะในสหรัฐอเมริกาที่ซึ่งโดนมดคันไฟชนิดนี้บุกครอบครองภาคใต้ของประเทศล่อไปเกือบครึ่งของพื้นที่ทั้งประเทศแล้ว มดคันไฟกินอาหารได้เกือบทุกชนิด ไม่ว่าจะเป็นต้นพืช, สัตว์ขาปล้อง, หอยทาก, ลูกเต่า, ลูกนกและไข่นก, งูตัวเล็กๆ ฯลฯ ฉะนั้นระบบนิเวศของทุกพื้นที่ที่โดนมดคันไฟบุกจึงพังเละเทะ มดประจำถิ่นหลายชนิดถึงขั้นสูญพันธุ์ไปจากพื้นที่นั้นๆ ต้นไม้และพืชเศรษฐกิจก็โดนมดแทะเสียหาย (ถึงเป็นต้นไม้ที่มดไม่ชอบกินก็ไม่ใช่ว่าจะรอด เพราะมดคันไฟขนเอาเพลี้ยแป้งไปเลี้ยงบนต้นไม้เพื่อดู

มดปรสิตรับหน้าที่ "ทหารรับจ้าง" ต้านมดศัตรูผู้บุกรุก

By: terminus
Writer
on Tue, 10/09/2013 - 14:45

มดในสกุล Sericomyrmex เป็นมดที่พบได้ในทวีปอเมริกาใต้และอเมริกากลาง มันดำรงชีพด้วยการเก็บใบไม้มาทำสวนราในรัง นักวิทยาศาสตร์สังเกตว่ารังของมด Sericomyrmex มักมีมดอีกชนิดอาศัยอยู่ด้วยนั่นคือ มดสกุล Megalomyrmex ซึ่งตัวราชีนีของ Megalomyrmex จะค่อยๆ แอบลอบคลานเข้ามาในรังของ Sericomyrmex และคอยเก็บรากับตัวอ่อนของ Sericomyrmex มากิน จากนั้นราชินี Megalomyrmex ก็จะออกลูกมาให้เพียบ บางทีอาจจะมากถึง 80% ของจำนวนประชากรมดงาน Sericomyrmex เจ้าของรังเลยทีเดียว จะเรียกว่ามด Megalomyrmex เป็นปรสิตของมด S

มดหลายหัวดีกว่ามดหัวเดียว

By: terminus
Writer
on Thu, 27/09/2012 - 20:24

หลายคนอาจจะนึกว่ามดเป็นสัตว์ที่ค่อนข้างโง่เนื่องจากมันมีสมองขนาดเล็ก ไม่น่าจะมีพลังประมวลผลมากพอจะตัดสินใจสิ่งที่ซับซ้อนได้ รศ. Stephen Pratt และนักศึกษาปริญญาเอก Takao Sasaki แห่ง School of Life Sciences ของ Arizona State University ก็คิดว่ามดแต่ละตัวคงจะมีข้อจำกัดในการประมวลผลข้อมูล แต่ถ้าพวกมันอยู่เป็นรัง พวกมันน่าจะมี "collective intelligence" ที่สามารถนำข้อมูลจากสมาชิกแต่ละตัวมารวบรวมวิเคราะห์เพื่อตัดสินใจได้

จากสูงสุดสู่สามัญ: (ว่าที่)ราชินีมดกลับมาต้องใช้แรงงานเยี่ยงไพร่

By: terminus
Writer
on Fri, 14/09/2012 - 18:57

มดเป็นสัตว์สังคม eusocial ที่มีการแบ่งวรรณะ (caste) ชัดเจนทั้งทางด้านรูปร่างและพฤติกรรม มดงานก็ทำหน้าที่เป็นแรงงาน ทำงานทุกอย่างภายในรัง, มดราชินีและวรรณะสืบพันธุ์ก็สืบพันธุ์วางไข่ไปอย่างเดียว มดส่วนใหญ่ไม่สามารถสลับวรรณะข้ามไปข้ามมาได้ เกิดเป็นมดงานก็ต้องเป็นไพร่ทาสไปจนตาย เกิดเป็นวรรณะสืบพันธุ์ก็ต้องผสมพันธุ์ ถ้าทำหน้าที่ผสมพันธุ์ไม่สำเร็จ มดงานก็จะช่วยจัดการรีไซเคิล เวนคืนทรัพยากรที่ลงทุนไปกับการสร้างร่างกายของมดวรรณะสืบพันธุ์ อาจจะฟังดูโหดร้ายไปนิด แต่นี่คือหนทางที่วิวัฒนาการได้สร้างเอาไว้แล้ว การเก็บมดราชินีที่ล้มเหลวไว้ในรังคือความสิ้น

มดมียีนสร้างตัวรับกลิ่นเกือบ 400 ยีน...มากกว่าแมลงอื่น 5 เท่า

By: terminus
Writer
on Wed, 12/09/2012 - 00:46

นักวิทยาศาสตร์รู้กันมานานแล้วว่ามดเป็นแมลงที่มีประสาทสัมผัสทางกลิ่นดีมากๆ หนังสือ Journey to the Ants: A Story of Scientific Exploration ของ Bert Hölldobler และ Edward O. Wilson บรรยายไว้ว่ามดเป็นสัตว์ที่อาศัยอยู่ในโลกของกลิ่น มดใช้กลิ่นในการหาอาหาร, นำทาง, จดจำเพื่อนร่วมรัง, แปะกลิ่นบอกตำแหน่งศัตรู, เตือนภัย ฯลฯ

มดตัวผู้วัยเก๋าจ้องฆ่าตัดตอนคู่แข่งวัยละอ่อน

By: terminus
Writer
on Fri, 15/06/2012 - 23:43

มด Cardiocondyla obscurior เป็นมดที่สร้างตัวผู้และตัวเมียในวรรณะสืบพันธุ์ตลอดทั้งปี มดตัวผู้ของ C. obscurior มีสองแบบ คือ ตัวผู้ที่มีปีก (alate) และตัวผู้ที่ไม่มีปีก (ergatoid)

มดตัวผู้ไม่ได้มีฐานะเป็น "พระราชา" เหมือนอย่างกรณีของปลวก พวกมันได้รับการเลี้ยงดูจากมดงาน (ซึ่งเป็นตัวเมียทั้งหมด) แบบตามมีตามเกิด ไม่มีการปกป้องเป็นพิเศษแต่อย่างใด (เนื่องจากมดตัวผู้สร้างใหม่ได้ง่าย ไม่จำเป็นต้องพึ่งแรงราชินีด้วยซ้ำ ไข่จากตัวเมียวรรณะสืบพันธุ์ที่ไม่ได้รับการปฏิสนธิจะฟักออกมาเป็นตัวผู้) แถมระหว่างมดตัวผู้ด้วยกันเองก็ยังต้องแก่งแย่งแข่งขันเพื่อชิงความเป็นใหญ่อีก

ไม่ใช่แค่ทำฟาร์มรา มดยังมีแบคทีเรียเป็นผู้ช่วยด้วย

By: terminus
Writer
on Sat, 03/03/2012 - 01:02

มดกัดใบ (leadcutter ants) น่าจะเป็นหนึ่งในแมลงที่ได้ออกโทรทัศน์บ่อยที่สุด เพราะภาพขบวนขนใบไม้ของมันเป็นอะไรที่น่าตื่นตะลึงมาก มนุษย์ขอบใช้พฤติกรรมของมดกัดใบสื่อถึงความสามัคคี, ความเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวกัน, และความขยันอดทน

มดกัดใบไม่ได้กินใบไม้โดยตรงอย่างที่หลายคนคิด มดเอาใบไม้พวกนี้ไป "หมัก" เชื้อราในรัง แล้วก็เก็บเกี่ยวเชื้อรามากินอีกที จะเรียกว่าเป็นการทำ "สวนรา" ก็ได้ (มดพวกนี้ทำเกษตรกรรมก่อนหน้ามนุษย์เป็นร้อยล้านปี) แต่นักวิทยาศาสตร์ก็สงสัยกันมานานแล้วว่า สิ่งมีชีวิตอีกประเภทในสวนของมดมีหน้าที่ทำอะไรกันแน่

กองทัพมดเอเลี่ยนกำลังล่าถอยจากนิวซีแลนด์

By: terminus
Writer
on Wed, 30/11/2011 - 23:52

มดอาร์เจนไตน์ (Linepithema humile) เป็นสัตว์ต่างถิ่นที่มีความสามารถในการบุกรุกแพร่กระจายสูง (invasive alien species) ถิ่นกำเนิดตามธรรมชาติของมันอยู่ในแถบอเมริกาใต้ แต่ปัจจุบันมันแพร่กระจายไปทั่วสหรัฐอเมริกา เม็กซิโก ฝรั่งเศส โปรตุเกส อิตาลี ญี่ปุ่น ออสเตรเลีย แอฟริกาใต้ สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ฯลฯ

ใยแมงมุมเป็นปราการเคมีปกป้องแมงมุมจากมด

By: terminus
Writer
on Wed, 23/11/2011 - 19:01

การพบมดนอนตายอยู่ในใยแมงมุมอาจเป็นเรื่องที่พบได้ทั่วไป แต่นักวิทยาศาสตร์สงสัยว่าทำไมใยของแมงมุมพวกแมงมุมชักใย (orb-web spiders) ถึงไม่ค่อยมีมดเข้าไปติดพันเลย ทั้งที่บางครั้งก็มีมดหลายตัวเดินเพ่นพ่านอยู่แถวนั้น

Pages

Subscribe to RSS - Ant