ทำไมกาแฟถึงหกง่ายกว่าเบียร์? ...ฟิสิกส์มีคำตอบ

By: terminus
Writer
on Mon, 01/12/2014 - 21:47

มนุษย์เงินเดือนหลายคนที่ตื่นมาซดกาแฟ-ตกเย็นซัดเบียร์เป็นกิจวัตรคงจะสังเกตว่า หากเติมให้มีระดับความสูงในถ้วยเท่าๆ กันแล้ว กาแฟมักจะกระฉอกหกออกจากถ้วยได้ง่ายกว่าเบียร์ ทีมวิจัยที่นำโดย Alban Sauret แห่งมหาวิทยาลัยปรินซ์ตั้นเกิดความสงสัยในปรากฏการณ์นี้และได้ศึกษาจนค้นพบความจริงว่าสาเหตุที่กาแฟหกง่ายกว่าเบียร์ไม่ใช่เพราะความงัวเงียในตอนเช้าตรู่แต่อย่างใด มันเป็นเพราะฟิสิกส์ของฟองเบียร์ต่างหาก

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ Emilie Dressaire ซึ่งเป็นหนึ่งในทีมวิจัยตั้งสมมติฐานว่าฟองเบียร์น่าจะมีคุณสมบัติช่วยผ่อนแรงกระฉอกของของเหลวในภาชนะบรรจุ พวกเขาจึงออกแบบการทดลองโดยการเอาภาชนะบรรจุของเหลวแล้วเอามาตั้งบนฐาน จากนั้นก็กระแทกให้ฐานสั่นไหวพร้อมกับถ่ายวิดีโอคลื่นที่เกิดบนผิวของเหลว ของเหลวที่พวกเขาใช้ในการทดลองเป็นน้ำผสมกับกลีเซอรอลและสารลดแรงตึงผิวซึ่งสามารถปั่นให้เกิดฟองได้หนาและคงสภาพนานตามต้องการ

การวิเคราะห์ชี้ว่าเมื่อภาชนะสั่นไหวด้วยแรงกระแทก ฟองที่อยู่ติดกับผนังของภาชนะจะถูกถูลากขึ้นลากลงตามการกระจัดของคลื่น การเสียดสีระหว่างฟองกับผนังภาชนะนี่เองที่ทำให้พลังงานของคลื่นส่วนหนึ่งสูญเสียไป เสมือนหนึ่งกลไกซับแรงกระฉอก ยิ่งชั้นฟองหนา การสูญเสียพลังงานก็ยิ่งมากเพราะพลังงานถูกกระจายไปมาก ผลการทดลองแสดงให้เห็นว่าชั้นฟองหนาเพียง 0.3 ซม. ก็เพียงพอที่จะสร้างให้เกิดปรากฏการณ์ดังกล่าวในระดับที่สังเกตเห็นได้แล้ว

ผลการทดลองนี้ได้นำเสนอในงานประชุมวิชาการกลศาสตร์ของไหลของ American Physical Society เมื่อวันที่ 24 พฤศจิกายน 2014 ที่ผ่านมา

นี่คงช่วยชี้ทางสว่างให้แก่คอเบียร์และคอกาแฟทั้งหลายว่าหากไม่ต้องการให้เครื่องดื่มทรงคุณค่าในมือท่านหกเลอะเทอะ ก็ควรสั่งแบบที่มีฟองเยอะๆ เข้าไว้ เช่น ลาเต้ หรือ เบียร์กินเนส เป็นต้น (และฟิสิกส์แห่งการเดินถือกาแฟไม่ให้หกก็น่าจะช่วยได้อีกไม่น้อย) นอกจากนั้นงานทดลองฟองเบียร์นี้ก็ยังอาจจะนำไปประยุกต์พัฒนาวิธีการขนส่งสารของเหลวให้ดีขึ้น ลดการสูญเสียอันเนื่องจากการหกกระฉอกได้อีกด้วย

ที่มา - PhysOrg, New Scientist

6 Comments

zipper's picture

เวลาซื้อกาแฟมาดื่มเวลาขับรถ ถ้าเป็นคาปูชิโนที่มีฟองนมเยอะๆ ก็น่าจะกระฉอกน้อยกว่าแบบอื่นสินะ

hisoft's picture

ทำไมพอบอกว่ากาแฟหกง่ายกว่า ผมก็คิดถึงว่าฟองเบียร์มันฝืดเลยแฮะ - -"

The Phantom Thief

echo's picture

ความลับของแรงเสียดทานที่ถูกปกปิดมานานกว่า 500 ปี อิอิ

automaetic's picture

ผมนึกถึง ซึนามิ คับ
วิธีแก้ก้อคือ ช่วยกันเทเบียร์หรือฉี่ใส่ทะเล สินะคับ ^ ^