พบดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะขนาดเท่าโลกในวงโคจรที่เอื้อต่อชีวิต

By: terminus
Writer
on Fri, 18/04/2014 - 16:52

วงโคจรที่เอื้อต่อชีวิต (habitable zone) หมายถึงแถบอาณาเขตวงโคจรของดาวเคราะห์ที่ไม่ใกล้หรือไม่ไกลจากดาวฤกษ์จนเกินไป ดังนั้นน้ำบนดาวเคราะห์ในวงโคจรที่เอื้อต่อชีวิตจึงสามารถอยู่ในสถานะของเหลวได้ ดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะที่โคจรในวงโคจรที่เอื้อต่อชีวิตเป็นเป้าหมายสำคัญของโครงการสำรวจอวกาศหลายโครงการโดยเฉพาะกล้องโทรทรรศน์อวกาศเคปเลอร์ ก่อนหน้านี้ดาวเคราะห์ที่ค้นพบอยู่ในวงโคจรที่เอื้อต่อชีวิตล้วนแต่เป็นดาวเคราะห์ขนาดใหญ่ อย่างต่ำก็มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 1.4 เท่าของโลก แต่ล่าสุด NASA ได้ประกาศการค้นพบดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะในวงโคจรที่เอื้อต่อชีวิตขนาดเท่าๆ กับโลก จนเรียกได้ว่าเกือบเป็นฝาแฝดเลย

ดาวเคราะห์ดังกล่าวคือ Kepler-186f ซึ่งโคจรอยู่รอบดาวฤกษ์ Kepler-186 ที่อยู่ในกลุ่มดาว Cygnus และห่างจากโลกออกไปประมาณ 500 ปีแสง การค้นพบอาศัยข้อมูลภาพถ่ายจากกล้องโทรทรรศน์อวกาศเคปเลอร์และยืนยันข้อมูลด้วยกล้องโทรทรรศน์ภาคพื้นสองตัวคือ Gemini North telescope และ Keck II telescope

ตัวดาวเคราะห์ Kepler-186f มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 1.1 เท่าของโลกและใช้เวลาโคจรรอบดาวฤกษ์ 130 วันต่อหนึ่งรอบ ดาวฤกษ์ Kepler-186 เป็นดาวแคระแดง (red dwarf หรือ M dwarf -- ดาวในกาแล็กซี่ทางช้างเผือก 70% เป็นดาวแคระแดง) ซึ่งมีความสว่างน้อยกว่าดวงอาทิตย์ของเรามาก อีกทั้ง Kepler-186f ก็โคจรอยู่แทบๆ สุดขอบนอกของแถบวงโคจรที่เอื้อต่อชีวิต ดังนั้นพลังงานที่ Kepler-186f ได้รับจากดาวฤกษ์ของมันจึงมีเพียงหนึ่งในสามของพลังงานที่โลกได้รับจากดวงอาทิตย์เท่านั้น ถ้าหากว่า Kepler-186f มีบรรยากาศเหมือนโลก แสงสว่างตอนเที่ยงวันบนพื้นผิวก็คงประมาณแสงอาทิตย์ยามเย็นบนโลก

นอกจาก Kepler-186f แล้ว นักดาราศาสตร์ของ NASA ยังพบดาวเคราะห์ในระบบดาวฤกษ์ Kepler-186 อีกสี่ดวงซึ่งมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางไล่เลี่ยกัน ไม่เกิน 1.5 เท่าของเส้นผ่านศูนย์กลางโลก แต่ดาวเคราะห์อีกสี่ดวงนั้น (b, c, d, e) โคจรอยู่ใกล้ดาวฤกษ์มากเกินไปและน่าจะมีอุณหภูมิพื้นผิวร้อนจัด


Credit: NASA Ames/SETI Institute/JPL-CalTech

นักดาราศาสตร์ยังไม่แน่ใจนักว่า Kepler-186f มีมวลเท่าไร? มีบรรยากาศหรือไม่? มีน้ำหรือไม่? แต่หากพิจารณาจากขนาดและระยะวงโคจรแล้ว มันก็มีความเป็นไปได้สูงว่า Kepler-186f เป็นดาวเคราะห์หินแบบเดียวกับโลก ไม่ใช่ดาวเคราะห์ก๊าซ ซึ่งอย่างน้อยนี่ก็ยังเป็นสัญญาณที่ดีพอจะลุ้นได้ว่ามันมีน้ำ และถ้ามีน้ำ ก็มีโอกาสว่ามันจะมีหรือเคยมีสิ่งมีชีวิต

ที่มา - NASA JPL News, ScienceDaily, Gizmodo