รู้จักกับ Inmarsat ดาวเทียมสื่อสารที่ช่วยหาตำแหน่งสุดท้ายเที่ยวบิน MH370

By: lew
Writer
on Tue, 25/03/2014 - 14:37

ข่าวตำแหน่งสุดท้ายของเที่ยวบิน MH370 อยู่กลางมหาสมุทรอินเดียไกลจากแผ่นดินรอบด้านทำให้ความหวังที่จะพบผู้ชีวิตแทบจะหมดลง อย่างไรก็ดีกระบวนการค้นหาตำแหน่งสุดท้ายของเที่ยวบินไปเรื่องที่น่าสนใจ

Inmarsat เป็นองค์กรให้บริการดาวเทียมที่มีอายุยาวนานมาตั้งแต่ปี 1979 หรือกว่า 30 ปี โดย International Maritime Organization (IMO) หน่วยงานของสหประชาชาติ Inmarsat ก่อตั้งขึ้นมาเพื่อให้บริการการสื่อสารผ่านดาวเทียมให้กับเรือเดินสมุทรเพื่อเพิ่มความปลอดภัย โดยมีรายได้เพื่อดำเนินการด้วยตัวเอง หลังจากนั้นในปี 1999 บริษัทก็แยกหน้าที่ส่วนธุรกิจออกมาภายใต้ชื่อ Inmarsat เดิม และส่วนกำกับดูแลผู้ให้บริการดาวเทียมอื่นๆ เป็นชื่อ International Mobile Satellite Organization (IMSO) นับเป็นองค์กรดาวเทียมระหว่างประเทศองค์กรแรกที่แปรรูปเป็นบริษัทเอกชน และขายหุ้นในตลาดหุ้นลอนดอน

ดาวเทียม Inmarsat-3 สี่ดวงที่ให้บริการทางทะเล ไม่แสดงดวงที่ห้าที่ให้บริการภาคพื้นดิน ภาพโดย historicair

ทุกวันนี้ Inmarsat ดำเนินการด้วยดาวเทียม Inmarsat-3 จำนวน 5 ดวง, Inmarsat-4 จำนวน 4 ดวง, และ Inmarsat-5 อีกหนึ่งดวง บริการของ Inmarsat ให้บริการโทรศัพท์ทางไกลผ่านดาวเทียม (มีหมายเลขประเทศของตัวเองคือ 870) และบริการข้อมูลเพื่อความปลอดภัยจนแทบเป็นมาตรฐานสำหรับสายการบินที่ต้องเปิดใช้บริการ บริการเช่น Aero H นั้นเป็นบริการข้อมูลที่ความเร็ว 10.5kbps

upic.me

พื้นที่ให้บริการของ Inmarsat-3 การค้นหา MH370 อาศัยข้อมูลจากดาวเทียมดวงมหาสมุทรอินเดีย ที่มา - Inmarsat (PDF)

เมื่ออุปกรณ์สื่อสารบนเครื่องบินเปิดทิ้งไว้แม้ไม่ได้เปิดการติดต่อ ดาวเทียมจะส่งสัญญาณตรวจสอบว่าเครื่องใดออนไลน์อยู่บ้าง และแจ้งข้อมูลเพื่อเทียบนาฬิกาบนเครื่องบิน

เนื่องจากดาวเทียมแต่ละดวงมีพื้นที่ให้บริการกว้างมาก การวิเคราะห์พื้นที่ที่เป็นไปได้ของ MH370 จึงต้องอาศัยระยะเวลาระหว่างสัญญาณเช็คจากดาวเทียมไปยังเครื่องบินและจากเครื่องบินกลับมายังดาวเทียม

upic.me

ข้อมูลสัญญาณแสดงว่าเครื่องบินกำลังบินห่างจากศูนย์กลางของดาวเทียมไปเรื่อยๆ เมื่อเทียบกับตำแหน่งสุดท้ายที่จับได้บริเวณทะเลอันดามัน การประมาณระยะทางทำใหี้รู้ว่าดาวเทียมอยู่ในวง 40 องศาจากดาวเทียมแต่ไม่รู้ว่าอยู่จุดใด (ภาพโดยรัฐบาลมาเลเซีย)

กระบวนการประสานงานที่ล่าช้าทำให้ทางการมาเลเซียได้รับข้อมูลในวันที่ 12 มีนาคมที่ผ่านมา และเผยแพร่ต่อสื่อมวลชนในวันที่ 15 มีนาคม ระหว่างนั้นวิศวกรของ Inmarsat ยังคงเดินหน้าบีบพื้นที่ค้นหาต่อไปโดยสร้างแบบจำลองการเปลี่ยนแปลงของความถี่ข้อมูลที่ได้รับ เนื่องจากดาวเทียม Inmarsat-3 นั้นจะเคลื่อนที่ขึ้นลงเมื่อเทียบกับแนวเส้นศูนย์สูตรตลอดเวลา แบบจำลองและการเทียบข้อมูลกับสายการบินอื่นๆ ทำให้ยืนยันได้ว่า MH370 บินลงใต้ในที่สุด

การบีบพื้นที่ค้นหาสุดท้ายในตอนนี้เป็นผลงานของ US National Transportation Safety Board และรัฐบาลออสเตรเลีย ที่ร่วมกันบีบพื้นที่ค้นหาจนเหลือเพียง 3%

Inmarsat ระบุว่าส่งข้อมูลทั้งหมดให้กับ UK Air Accidents Investigation Branch (AAIB) ไปแล้วเมื่อวานนี้

ที่มา - The Telegraph, Stack Exchange: Aviation, Washington Post, Wikipedia: Inmarsat

5 Comments

iheresss's picture

"เนื่องจากดาวเทียม Inmarsat-3 นั้นจะเคลื่นที่ขึ้นลงเมื่อเทียบกับแนวเส้นศูนย์สูตรตลอดเวลา แบบจำลองและการเทียบข้อมูลกับสายการบินอื่นๆ ทำให้ยืนยันได้ว่า MH370 บินลงใต้ในที่สุด" <-- ผมว่าประโยคนี้ยังมีความคลาดเคลื่อนอยู่นะครับ

ในวิดีโอของ The Telegraph (ลิงก์จากที่มา) คุณ Chris McLaughlin พูดว่า “we have use the difference in speed, which signal is come from the aircraft, to the fix point, the satellite, in space." ไม่ตรงกับที่เขียนในข่าว

ปล. เคลื่นที่ --> เคลื่อนที่

lew's picture

ผมยึดตาม

"We looked at the Doppler effect, which is the change in frequency due to the movement of a satellite in its orbit. What that then gave us was a predicted path for the northerly route and a predicted path the southerly route,"

ใน The Telegraph นะครับ

-Rookies-'s picture

ไม่มีความรู้เรื่องการตรวจจับตำแหน่งเครื่องบิน+เรือเท่าไหร่ มีแต่ความรู้เรื่อง GPS งงว่าทำไมเขาไม่ใช้หลักการเดียวกับ GPS จะได้ระบุตำแหน่งได้ชัดเจน (พูดง่าย ๆ คือใช้ดาวเทียมหลายดวงจะเช็คตำแหน่งได้เป๊ะกว่านี้) กรณีนี้มีดวงเดียวเลยได้มาแต่ "ระยะห่างจากดาวเทียมถึงเครื่องบิน" ซึ่งก็เป็นเส้นแดง ๆ อย่างที่เห็น

lew's picture

ดาวเทียมดวงอื่นไม่ได้ให้บริการที่ความถี่นี้ก็ไม่มีข้อมูลถูกแล้วนี่ครับ จะให้ดาวเทียมทุกดวงเก็บสัญญาณตอบกลับจากโลกทุกความถี่ก็เป็นไปไม่ได้อยู่แล้ว

ระบบนี้ "ไม่เคย" ใช้เพื่อค้นหาตำแหน่งเครื่องบินอยู่แล้วครับ มันให้บริการสื่อสาร การระบุตำแหน่งปกติอาศัยเรดาร์ หรือให้ตัวเครื่องบินเองเป็นคนแจ้งตำแหน่ง

-Rookies-'s picture

ครับ ผมหมายถึงดาวเทียมชุดเดียวกันนั่นแหละ ทำไมไม่ส่งขึ้นไปเยอะกว่านี้หน่อย จะได้ครอบคลุมบริเวณได้มากขึ้น (อีกนัยหนึ่งคือซ้อนทับกันมากขึ้น) แต่ก็ได้คำตอบในย่อหน้าที่สองแล้วล่ะครับ