งานวิจัยชี้โรคอ้วน 'แพร่เชื้อ' ได้ในหนูทดลอง

By: terminus
Writer
on Sat, 04/02/2012 - 20:26

เคยมีการศึกษาก่อนหน้าที่แสดงให้เห็นว่าโรคอ้วน (obesity) สามารถแพร่กระจายในหมู่เพื่อนฝูงได้ เนื่องจากคนที่สนิทกันมักจะปรับตัวให้มีพฤติกรรมการกินและการใช้ชีวิตคล้ายๆ กัน แต่ทีมวิจัยที่นำโดย Richard Flavell แห่ง Yale School of Medicine ค้นพบว่าแบคทีเรียมีส่วนในการแพร่โรคอ้วนจากหนูตัวหนึ่งไปยังสู่เพื่อนหนูในกรงเดียวกันได้

การค้นพบนี้มาจากการทดลองกับหนูทดลองที่ถูกนักวิจัยดัดแปลงให้มีความผิดทางระบบภูมิคุ้มกันจนเกิดเป็นโรคที่เรียกว่า "Non-alcoholic fatty liver disease" (NAFLD) ซึ่งเป็นความผิดปกติของกระบวนการเมตาบอลิซึมที่ตับ หนูที่เป็น NAFLD จะมีไขมันสะสมในตับและพัฒนาเป็นโรคอ้วน เมื่อจับหนู NAFLD อยู่กับหนูปกติที่มีน้ำหนักตัวปกติ ปรากฏว่าหนูปกติเกิดอาการของ NAFLD ขึ้นมาและกลายเป็นหนูอ้วน

นักวิจัยสันนิษฐานว่าสาเหตุที่ทำให้หนู NAFLD กลายเป็นหนูอ้วนเกิดมาจากความผิดปกติของ "ชุมชนจุลินทรีย์" (microbiota) ในระบบทางเดินอาหารของหนู จุลินทรีย์เหล่านี้ซึ่งส่วนใหญ่เป็นแบคทีเรียมีบทบาทช่วยดูดซึมสารอาหารเข้าสู่ร่างกายและสังเคราะห์สารที่จำเป็น แต่หากมีความผิดปกติเกิดขึ้น แบคทีเรียบางตัวก็จะออกลายก่อเรื่องร้ายๆ ได้ นักวิจัยพบว่าหนูที่เป็น NAFLD มีแบคทีเรียที่เกี่ยวข้องกับโรคอ้วนเพิ่มขึ้นกว่า 1,000 เท่า

ถ้าแบคทีเรียในทางเดินอาหารมีส่วนเกี่ยวข้องกับโรคอ้วนจริง ก็ไม่น่าแปลกที่โรคอ้วนจะแพร่กระจายได้ในหนู เนื่องจากหนูทดลองในกรงเดียวกันสัมผัสอุจจาระของกันและกันตลอดเวลา หนูปกติคงจะได้รับแบคทีเรียตัวร้ายผ่านทางอุจจาระของหนูที่เป็น NAFLD เลยกลายเป็นโรคอ้วนตามๆ กันไป

ผลของแบคทีเรียในระบบทางเดินอาหารต่อการเกิดโรคอ้วนนั้นยังไม่เป็นที่ศึกษาแน่ชัดในมนุษย์ ดังนั้นหากเผอิญว่าคุณกำลังอ้วนอยู่ตอนนี้ ก็อย่าเพิ่งโยนความผิดไปให้เพื่อนอ้วนของคุณ (แต่แค่ตั้งข้อสงสัยไว้ก่อนคงไม่เป็นไรมั้ง? ปกติเราก็ชอบให้คนอื่นผิดมากกว่าตัวเองอยู่แล้วหนิ) อย่างไรก็ตาม ต่อให้แบคทีเรียทำให้คนเป็นโรคอ้วนจริง ก็คงไม่น่าจะมีใครติดเชื้อโรคอ้วนจากอุจจาระคนอื่นหรอกนะ

นอกจากนี้ งานวิจัยหลายชิ้นก็แสดงให้เห็นว่าเชื้อไวรัสบางชนิดมีส่วนเหนี่ยวนำให้สัตว์หลายชนิดรวมทั้งมนุษย์มีการสะสมไขมันในร่างกายเพิ่มขึ้น (เช่น Human Adenovirus-36, อ่านได้จาก Int J Obes (Lond) 2005) นี่แสดงให้เห็นว่าการรักษาผู้ป่วยโรคอ้วนอาจจะมีหลายสาเหตุให้ต้องแก้ในคราวเดียว ไม่ใช่แค่สั่งให้ผู้ป่วยไปออกกำลังกายและควบคุมอาหาร

งานวิจัยนี้ตีพิมพ์ลงในวารสาร Nature doi:10.1038/nature10809

ที่มา - MyHealthNewsDaily

1 Comment

MN's picture

สาเหตุอาจมีหลายอย่าง แต่วิธีรักษาที่ดียังมีอยู่อย่างเดียว